Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam năm 2026 với chủ đề “Mạch tri thức - Từ trang sách đến không gian số” sẽ khai mạc vào sáng 18/4/2026 tại Thư viện Quốc gia Việt Nam. Thực hiện chỉ đạo của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Thư viện Quốc gia Việt Nam phối hợp với Cục Văn hóa cơ sở, Gia đình và Thư viện tổ chức sự kiện này như một hoạt động thiết thực chào mừng Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam (21/4) và Ngày Sách và Bản quyền thế giới (23/4). Đây không chỉ là hành trình tiếp nhận tri thức mà còn là hành trình sáng tạo, chia sẻ và lan tỏa giá trị của tri thức, đồng thời là lời khẳng định mạnh mẽ về sự tiếp nối và đổi mới của văn hóa đọc đối với cộng đồng.
Tôn vinh giá trị tri thức truyền thống qua triển lãm và tọa đàm chuyên sâu
Trong khuôn khổ chương trình, nổi bật nhất là Triển lãm “Từ trang sách đến không gian số” được tổ chức gồm 05 phần: Mạch nguồn; Mạch lan tỏa; Mạch sáng tạo; Mạch số; Mạch kết nối và trải nghiệm. Thông qua cách tiếp cận theo các “mạch” nội dung, triển lãm không chỉ giới thiệu các ấn phẩm, nguồn tư liệu tiêu biểu mà còn khắc họa hành trình phát triển của sách, tri thức, đồng thời hướng tới mục tiêu tôn vinh giá trị của sách, tri thức và văn hóa đọc, góp phần nâng cao nhận thức của mỗi người về vai trò của tri thức đối với sự phát triển; khơi dậy niềm đam mê đọc sách, nuôi dưỡng tinh thần học hỏi và khuyến khích mỗi cá nhân chủ động tiếp cận, tích lũy và chia sẻ tri thức.
Cùng với đó, tọa đàm “Người trẻ đọc gì trong thời đại số” sẽ tập trung trao đổi, chia sẻ về thói quen đọc và nhu cầu tiếp cận tri thức của giới trẻ trong bối cảnh công nghệ số phát triển mạnh mẽ. Trước sự bùng nổ của Internet, mạng xã hội và các nền tảng thông tin số đã làm thay đổi đáng kể cách con người tiếp cận tri thức, đặc biệt là đối với thế hệ trẻ - những người đang sống, học tập và trưởng thành cùng môi trường số. Tại đây, các diễn giả cùng các bạn trẻ sẽ thảo luận về xu hướng đọc mới, cũng như cách lựa chọn sách và nguồn tri thức phù hợp trong bối cảnh thông tin ngày càng đa dạng, phong phú.
Ngoài ra, hoạt động giao lưu tác giả, tác phẩm quy tụ sự tham gia của nhiều đơn vị xuất bản uy tín như Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia Sự thật, Nhà xuất bản Thế giới, Nhà xuất bản Kim Đồng… Đây không chỉ là dịp để các tác giả trực tiếp chia sẻ cảm hứng sáng tác, thông điệp và chiều sâu của tác phẩm, mà còn góp phần lan tỏa các giá trị học thuật và văn hóa đọc trong cộng đồng. Qua đó, bạn đọc có cơ hội tiếp cận nội dung một cách chân thực, đa chiều và giàu trải nghiệm hơn, hướng tới việc hình thành một hệ sinh thái tri thức bền vững, nơi việc đọc trở thành nhu cầu tự nhiên trong đời sống tinh thần của xã hội.
Khơi dậy tiềm năng sáng tạo qua các cuộc thi công nghệ và trí tuệ nhân tạo
Tiếp nối các hoạt động ý nghĩa và hấp dẫn, cuộc thi sáng tạo sản phẩm số “Cùng AI kể chuyện” khẳng định rằng công nghệ không thay thế việc đọc mà mở ra những cách mới để tiếp cận, cảm thụ và lan tỏa giá trị của sách, đồng thời truyền đi thông điệp: Mỗi cuốn sách có thể được kể lại sinh động hơn, sáng tạo hơn và gần gũi hơn với mọi lứa tuổi nhờ sự hỗ trợ của trí tuệ nhân tạo. Sự kiện tôn vinh sự kết nối giữa tri thức truyền thống và công nghệ hiện đại, giữa văn hóa đọc và năng lực số của công dân thời đại mới. Cuộc thi được tổ chức theo hình thức trực tuyến và lễ trao giải sẽ được phát trực tiếp (livestream) trên Fanpage của Thư viện Quốc gia Việt Nam.
Song song với đó là cuộc thi Thiết kế bìa sách “Sắc màu công nghệ và cuộc sống” nhằm cổ vũ học sinh khám phá, thể hiện góc nhìn cá nhân về vai trò của khoa học và công nghệ trong cuộc sống hiện đại. Công nghệ vốn thường được gắn với các con số, thiết bị hay thuật toán, đôi khi tạo cảm giác khô khan và khó tiếp cận, tuy nhiên bằng ngôn ngữ hội họa và sự sáng tạo, công nghệ có thể được thể hiện theo cách gần gũi, sinh động và giàu màu sắc. Thông qua hoạt động này, các em có cơ hội phát huy trí tưởng tượng, nuôi dưỡng niềm say mê sáng tạo, đồng thời kết hợp tư duy logic của khoa học với sự bay bổng của nghệ thuật; qua đó khẳng định rằng khoa học và công nghệ không chỉ thúc đẩy sự phát triển xã hội mà còn đồng hành cùng con người trong việc gìn giữ và lan tỏa các giá trị văn hóa.
Bên cạnh đó, chương trình STEM với cuộc thi thiết kế mô hình “Trạm sách cộng đồng” khuyến khích học sinh vận dụng kiến thức và sử dụng các nguyên vật liệu đã qua sử dụng hoặc thân thiện với môi trường để thiết kế những Trạm sách cộng đồng, giống như những “thư viện mini thông minh” mà ở đó, không gian đọc sách được kết hợp hài hòa với công nghệ, góp phần lan tỏa tinh thần học tập sáng tạo và ý thức bảo vệ môi trường.
Kết nối cộng đồng và lan tỏa những hành trình tri thức bền vững
Không chỉ dừng lại ở các cuộc thi trí tuệ, Ngày Sách và Văn hóa đọc năm 2026 còn mang đến cuộc thi kể chuyện bằng tiếng Anh “Onward - Hơn cả một câu chuyện từ sách”. Đây là sân chơi văn hóa, giáo dục bổ ích, khuyến khích các em phát huy khả năng sử dụng ngoại ngữ. Mỗi phần thi không chỉ là sự tái hiện nội dung câu chuyện mà còn là quá trình sáng tạo, nơi các em vận dụng ngôn ngữ, cảm xúc và khả năng biểu đạt để truyền tải những thông điệp ý nghĩa. Thông qua hình thức kể chuyện sinh động, học sinh có cơ hội rèn luyện kỹ năng giao tiếp bằng tiếng Anh, nâng cao sự tự tin, khả năng phát âm, diễn đạt và trình bày ý tưởng một cách rõ ràng, mạch lạc; qua đó mở rộng hiểu biết và phát triển các kỹ năng cần thiết cho quá trình học tập và hoàn thiện bản thân.
Đặc biệt, hoạt động trải nghiệm “Mạch chỉ nhỏ kết nối” mang đến cho các em học sinh cơ hội trực tiếp tham gia vào quá trình tạo nên một cuốn sách. Mạch chỉ nhỏ không chỉ là sợi chỉ khâu vào những trang giấy, mà còn là sợi dây gắn kết với tri thức và sự sáng tạo. Đồng thời, "Trạm đổi sách Mỗi cuốn sách – Một hành trình mới" với tinh thần kết nối và lan tỏa, mở ra một không gian để những cuốn sách tiếp tục hành trình của mình tới những người đọc mới, qua đó tôn vinh giá trị bền vững của tri thức và khơi dậy tình yêu đọc sách trong cộng đồng.
Bên cạnh đó là các hoạt động trao tặng sách; trưng bày gian hàng sách và Flashmob Read 2026 hứa hẹn mang đến cho bạn đọc và công chúng những trải nghiệm phong phú và đáng nhớ. Thông qua các hoạt động trên, Ngày Sách và Văn hóa đọc tại Thư viện Quốc gia Việt Nam không chỉ góp phần tôn vinh những giá trị tri thức truyền thống mà còn là bước chuyển mình mạnh mẽ trong việc thay đổi phương thức đọc và tiếp cận tri thức trong kỷ nguyên số. Sự kiện tạo dựng một không gian kết nối giữa tác giả, tác phẩm và bạn đọc, góp phần lan tỏa tình yêu sách đến đông đảo công chúng, đồng thời thúc đẩy văn hóa đọc tiếp tục được duy trì và phát triển. Đây cũng là dịp để tôn vinh các tổ chức, cá nhân có những đóng góp tích cực cho phát triển sách và văn hóa đọc trong cộng đồng. Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam năm 2026 kỳ vọng mang lại nhiều trải nghiệm thú vị, khẳng định mạnh mẽ sự tiếp nối và đổi mới của văn hóa đọc đối với cộng đồng trong giai đoạn hiện nay.
