Dư lượng thuốc trừ sâu trên rau quả tại Úc ở mức đáng báo động: 78 mẫu rau quả phát hiện 201 lượt tồn dư, dâu tây vượt ngưỡng gần 10 lần

(STNN) - Mới đây, một báo cáo liên quan đến dư lượng thuốc bảo vệ thực vật trên rau củ quả tại các siêu thị ở Úc đã làm dấy lên làn sóng thảo luận sôi nổi tại địa phương. Tổ chức Hành động vì Thuốc bảo vệ thực vật (Pesticide Action Group) đã tiến hành lấy mẫu kiểm tra ngẫu nhiên các loại rau quả mua tại siêu thị. Kết quả cho thấy: trong tổng số 78 mẫu rau quả, đã phát hiện 201 lượt tồn dư thuốc trừ sâu thuộc 54 loại khác nhau; trong đó, hàm lượng thuốc diệt nấm trong một hộp dâu tây vượt tới 10 lần so với giới hạn quy định.
rau-cu-qua-1-1792374683.jpg

Được biết, đợt kiểm nghiệm này thực hiện trên 13 loại rau củ quả gồm: táo, bơ, chuối, việt quất, súp lơ xanh, ớt chuông, dưa chuột, nho, xà lách, khoai tây, dưa lưới, dâu tây và cà chua. Các mẫu được mua ngẫu nhiên vào tháng 6 năm nay tại các chi nhánh của chuỗi siêu thị Coles, Woolworths và Aldi ở Adelaide, Brisbane, Sydney, Perth và Melbourne.

Báo cáo chỉ rõ: 44% số mẫu rau quả phát hiện có ít nhất một loại PFAS (hóa chất vĩnh cửu); 56% số mẫu phát hiện có ít nhất một loại thuốc trừ sâu chưa được Liên minh châu Âu (EU) cấp phép sử dụng; 14% số mẫu phát hiện thuốc trừ sâu nhóm neonicotinoid; ngoài ra, còn phát hiện 5 loại thuốc trừ sâu thuộc nhóm phospho hữu cơ.

Đáng chú ý, báo cáo nêu rõ có 4 mẫu (bao gồm nho, dâu tây và ớt chuông) có mức dư lượng vượt quá Giới hạn Dư lượng Tối đa (MRL) do Cơ quan Quản lý Thuốc trừ sâu và Thú y Úc (APVMA) ban hành. Tổ chức này cũng ghi nhận 8 trường hợp có dấu hiệu vi phạm quy định sử dụng thuốc trừ sâu và hiện đang liên hệ với các cơ quan chức năng để xác minh.

Như đã biết, thuốc trừ sâu đóng vai trò quan trọng trong sản xuất nông nghiệp, và việc thẩm định, cấp phép sử dụng thuốc tại Úc thuộc trách nhiệm của APVMA. Tuy nhiên, báo cáo chỉ ra rằng một số loại thuốc bảo vệ thực vật hiện vẫn đang được sử dụng tại Úc thực tế đã bị nhiều quốc gia trên thế giới cấm lưu hành.

Vào tháng 7 năm nay, APVMA từng đưa ra một đề xuất gây nhiều tranh cãi về việc dự kiến nâng mức giới hạn tồn dư của hoạt chất bixlozone trong các loại quả mọng. Cách đây vài tuần, cơ quan này tiếp tục phê duyệt việc sử dụng thuốc diệt cỏ Paraquat. Hoạt chất Paraquat hiện đã bị cấm tại hơn 70 quốc gia trên thế giới do một số nghiên cứu đã chỉ ra mối liên hệ giữa chất này với nguy cơ mắc bệnh Parkinson.

Ông Nick Mole, Giám đốc Chính sách của Mạng lưới Hành động vì Thuốc bảo vệ thực vật Vương quốc Anh, nhận định rằng báo cáo này đã phơi bày rõ ràng những nguy cơ tiềm ẩn trong chính sách quản lý nông dược của Úc. Ông cho biết Úc hiện cho phép sử dụng nhiều loại thuốc có mức độ nguy hại cao hơn so với Anh và Liên minh châu Âu. Điều này không chỉ đe dọa trực tiếp đến sức khỏe của người tiêu dùng và môi trường sinh thái, mà còn có thể ảnh hưởng tiêu cực đến các mối quan hệ thương mại quốc tế của Úc trong tương lai.

Bà Eleanor Davis, phụ trách dự án thuộc Tổ chức Hành động vì Thuốc bảo vệ thực vật Úc, đã lên tiếng kêu gọi chính phủ và các hệ thống siêu thị tăng cường tần suất kiểm tra rau quả, công khai minh bạch kết quả xét nghiệm, đồng thời có thêm các chính sách hỗ trợ thiết thực cho người nông dân nhằm giảm thiểu việc sử dụng hóa chất. Bà nhấn mạnh rằng nhiều nông dân cũng mong muốn hạn chế dùng hóa chất, nhưng hệ sinh thái thực phẩm hiện nay chưa hỗ trợ họ đầy đủ, khiến toàn bộ chi phí chuyển đổi và rủi ro sản xuất đều bị đẩy lên vai người nông dân.

Phó Giáo sư Mark Green, thuộc Trường Khoa học Sinh học - Đại học Melbourne, phân tích rằng các đợt kiểm tra theo quy chuẩn hiện nay thường chỉ đánh giá độc tính của từng loại thuốc riêng lẻ. Tuy nhiên, người tiêu dùng khi ăn uống hàng ngày lại có nguy cơ hấp thụ một hỗn hợp của nhiều loại thuốc trừ sâu khác nhau. Hiện tại, các dữ liệu khoa học đánh giá về tác động lâu dài của "ly cocktail hóa chất" này đối với cơ thể người vẫn còn rất hạn chế.

Ông đặc biệt lưu ý đến nhóm đối tượng trẻ em: so với trọng lượng cơ thể, trẻ em có xu hướng tiêu thụ lượng rau quả tương đối nhiều hơn người lớn, lại đang trong giai đoạn phát triển thể chất quan trọng. Do đó, cần có thêm các nghiên cứu sâu hơn về tác động của việc tiếp xúc lâu dài với nhiều loại thuốc trừ sâu ở liều lượng thấp. Giáo sư Green cũng cho rằng người tiêu dùng có quyền được biết rõ ràng trên rau quả họ mua có những loại thuốc nào và hàm lượng cụ thể là bao nhiêu. Đồng thời, ông nhận định các quy trình kiểm nghiệm hiện hành vẫn chưa tính toán thỏa đáng tới những ảnh hưởng tiềm ẩn của thuốc trừ sâu đối với hệ thống nội tiết (hormone) của con người.

Ngay sau khi thông tin trên được công bố, cộng đồng mạng tại Úc đã bày tỏ sự hoang mang và để lại nhiều bình luận. Một tài khoản chia sẻ rằng bản thân thường xuyên bắt gặp cảnh các bậc phụ huynh khi dẫn con đi siêu thị đã để trẻ tiện tay bốc ngay quả mọng từ trong hộp ra ăn, việc này luôn khiến người quan sát cảm thấy lo ngại. Người này khuyến cáo các bậc cha mẹ rằng bề mặt trái cây hoàn toàn có thể còn tồn dư hóa chất, do đó nhất thiết phải rửa thật kỹ trước khi cho trẻ ăn.

Bên cạnh đó, đông đảo cư dân mạng Úc cũng kêu gọi các cơ quan báo chí truyền thông tiếp tục bám sát sự việc, bày tỏ nguyện vọng vụ việc sẽ được xử lý minh bạch đến cùng, không bị rơi vào quên lãng.

PHAN VINH (theo Zhongguo shuiguo menhu)