Gió thu về cũng là lúc cua vào mùa. Mỗi độ thu sang, trên mặt hồ Quân Sơn trong xanh ở huyện Tiến Hiền, tỉnh Giang Tây (Trung Quốc), những con cua lông mai xanh, bụng trắng, càng vàng lại được đưa ra thị trường, trở thành nền tảng cho một ngành kinh tế đặc trưng của cả một vùng.
Nhiều người yêu thích hương vị ngọt ngào của cua lông hồ Quân Sơn, nhưng ít ai biết rằng, đằng sau danh tiếng của một trong mười loại cua ngon nhất Trung Quốc là câu chuyện về sự kiên trì và cú lội ngược dòng của một người nông dân trong suốt hơn hai mươi năm. Người đó là ông Chu Hưng Hoa, người được xem là người đầu tiên xây dựng nên thương hiệu cho đặc sản này.
Khởi đầu và cú ngã định mệnh
Năm 1998, khi nhiều người dân trong làng vẫn gắn bó với nghề nông truyền thống, chàng trai trẻ Chu Hưng Hoa đã sớm nhìn ra lợi thế thủy sản của hồ Quân Sơn. Ông quyết định lao vào ngành nuôi cua sông và trở thành một trong những người tiên phong của cả làng.
Thế nhưng, con đường khởi nghiệp chưa bao giờ bằng phẳng. Thiếu kinh nghiệm và kỹ thuật, ông nhanh chóng đối mặt với thất bại nặng nề: khoản thua lỗ hơn 2 triệu nhân dân tệ, tương đương khoảng 3,4 tỷ đồng vào thời điểm đó. Đây là một con số đủ để khiến bất kỳ một gia đình nông dân nào phải suy sụp.
Không chấp nhận thất bại, ông quyết tâm làm lại từ đầu. Để học hỏi một cách bài bản, ông đã lặn lội đến tận tỉnh Giang Tô, một trung tâm của ngành nuôi cua, để chuyên tâm nghiên cứu các kỹ thuật cốt lõi, từ nhân giống, nuôi trồng sinh thái đến điều chỉnh chất lượng nước.
Xây dựng lại từ con số không
Sau thời gian học hỏi, năm 2005, ông Chu Hưng Hoa trở về và thành lập công ty, bắt đầu con đường nuôi cua theo hướng tiêu chuẩn hóa. Đến nay, ông đã xây dựng được một cơ sở nhân giống cua chất lượng cao rộng 44 ha, mỗi năm sản xuất hơn 50 tấn cua giống. Doanh thu hàng năm của công ty đã ổn định ở mức hơn 70 triệu nhân dân tệ, và quan trọng nhất là đã xây dựng được một hệ thống tự cung tự cấp con giống ngay tại địa phương.
Ông hiểu rằng, để phát triển bền vững, không thể đi một mình. Với suy nghĩ “bà con cùng giàu mới thực sự là giàu”, ông Chu Hưng Hoa không giấu nghề. Đối với những người muốn bắt đầu nhưng thiếu kỹ thuật và không có đầu ra, ông đã hỗ trợ miễn phí toàn bộ quá trình, từ việc truyền dạy kỹ năng thực tế đến việc giải đáp mọi thắc mắc.
Đặc biệt, ông đã giải quyết được bài toán khó nhất của người nông dân: "nuôi được nhưng không bán được". Ông đứng ra kết nối với các kênh tiêu thụ ổn định, giúp bà con không phải lo lắng về rủi ro thị trường, chỉ cần yên tâm nuôi trồng. Dưới sự dẫn dắt của ông, ngành nuôi cua trong làng ngày càng phát triển, giúp mỗi hộ gia đình tăng thu nhập trung bình hơn 15.000 nhân dân tệ mỗi năm.
Nâng tầm thương hiệu, vươn ra biển lớn
Ông nhận ra điểm yếu cố hữu của nông sản địa phương: chất lượng tốt nhưng không có thương hiệu. Việc nuôi trồng manh mún, sản xuất và tiêu thụ không kết nối đã khiến cho dù thịt cua có ngon đến mấy cũng không bán được giá cao.
Để giải quyết bài toán này, ông đi đầu trong việc xây dựng chuỗi giá trị hoàn chỉnh. Ông thành lập công ty thương mại điện tử, chủ động mở rộng kênh bán hàng trực tuyến, phá vỡ giới hạn địa lý của việc bán hàng truyền thống. Nhờ đó, con cua chất lượng cao của hồ Quân Sơn đã có mặt trên bàn ăn của hàng nghìn gia đình trên khắp cả nước.
Dưới sự thúc đẩy không ngừng của ông, cua lông hồ Quân Sơn đã giành được những danh hiệu danh giá như "Top 10 loại cua ngon nhất Trung Quốc". Từ một đặc sản địa phương ít người biết đến, nó đã trở thành một thương hiệu thủy sản chất lượng cao nổi tiếng toàn quốc.
Từ một người khởi nghiệp thất bại, ông Chu Hưng Hoa không chỉ làm giàu cho bản thân mà còn trở thành người mở đường cho cả một ngành công nghiệp. Ông đã chấm dứt sự phụ thuộc vào con giống nhập khẩu, liên kết các hộ chăn nuôi nhỏ lẻ, và đưa ngành nuôi cua của huyện Tiến Hiền đi theo con đường tiêu chuẩn hóa, có quy mô và thương hiệu.
Câu chuyện của ông là một minh chứng sống động cho thấy, khi bám trụ với quê hương và kiên trì theo đuổi một mô hình kinh doanh bền vững, nông sản địa phương hoàn toàn có thể trở thành nền tảng cho sự thịnh vượng của cả một vùng đất.
