Mục tiêu của EUMOFA là cam kết nâng cao tính minh bạch và hiệu quả của thị trường, phân tích các động thái thương mại tại EU, đồng thời hỗ trợ quá trình ra quyết định dựa trên cơ sở dữ liệu thực tiễn.
Dựa trên dữ liệu cập nhật đến đầu năm 2025, báo cáo ghi nhận thị trường đã trải qua nhiều biến động về giá cả, những thay đổi trong điều kiện cung ứng toàn cầu, và sự chuyển dịch rõ rệt trong hành vi của người tiêu dùng.
Người châu Âu giảm tiêu thụ cá tươi tại hộ gia đình
Năm 2024, chi tiêu của người tiêu dùng EU cho các sản phẩm thủy sản tăng 4% so với năm trước, đạt mức 62,8 tỷ euro. Tuy nhiên, con số này tăng chủ yếu do giá bán leo thang, trong khi tổng lượng tiêu thụ thực tế lại sụt giảm. Cụ thể, tiêu thụ cá tươi tại các hộ gia đình đã giảm 5% trong năm 2024. Tại các thị trường tiêu thụ hàng đầu của EU (gồm Tây Ban Nha, Ý, Pháp, Bồ Đào Nha và Đức), xu hướng giảm này đã bắt đầu nhen nhóm từ năm 2021 và vẫn đang tiếp diễn.
Xét trong trung và dài hạn, sự suy giảm sức mua đã tác động đáng kể đến thói quen tiêu dùng giai đoạn 2020 - 2024. Trong khoảng thời gian này, mặc dù giá các sản phẩm thủy sản đã tăng hơn 25%, nhưng mức giá này vẫn thấp hơn so với các loại protein động vật khác.
Thương mại ngoài khối EU: Kim ngạch giảm nhẹ, thâm hụt thương mại bắt đầu thu hẹp
Tổng lượng nhập khẩu đạt 5,9 triệu tấn, tương đương trị giá 29,9 tỷ euro. So với năm 2023, con số này giảm 1% về giá trị nhưng lại tăng nhẹ 0,3% về khối lượng. Ở chiều xuất khẩu, dù khối lượng tụt xuống mức thấp nhất kể từ năm 2019 (chỉ đạt 2,2 triệu tấn), nhưng giá trị kim ngạch vẫn ghi nhận mức tăng trưởng nhẹ 1%, đạt 8,25 tỷ euro.
Điểm đáng chú ý là thâm hụt thương mại của EU đã thu hẹp lần đầu tiên kể từ năm 2018. Cụ thể, mức thâm hụt giảm 2%, xuống còn 21,61 tỷ euro trong năm 2024. Trong khi đó, bức tranh thương mại tại các cường quốc khác lại có sự trái ngược: thâm hụt thương mại của Mỹ dự kiến tăng 5%, còn Nhật Bản ghi nhận mức giảm khoảng 3%.
Thương mại nội khối EU: Duy trì vị thế mạnh mẽ bất chấp đà suy giảm nhẹ
Hoạt động thương mại thủy sản trong nội khối EU vẫn duy trì quy mô lớn, dù tốc độ tăng trưởng có chững lại trong năm 2024. Cụ thể, tổng khối lượng và giá trị đều giảm 1%, lần lượt đạt 5,8 triệu tấn và 31,7 tỷ euro.
Trong đó, cá hồi và cá tuyết đóng vai trò chủ đạo, chiếm gần 40% tổng kim ngạch thương mại thủy sản nội khối. Hà Lan hiện là quốc gia thành viên dẫn đầu về khối lượng giao thương, đồng thời là đầu mối nhập khẩu chủ chốt cho các sản phẩm thủy sản của toàn khu vực.
Tiêu thụ giảm, khả năng tự chủ nguồn cung gia tăng
Tỷ lệ tự chủ của EU (khả năng các quốc gia thành viên tự đáp ứng nhu cầu thông qua sản xuất nội địa) đã ghi nhận mức tăng lần đầu tiên kể từ năm 2018, đạt 38,1%.
Năm 2023, mức tiêu thụ thực tế tại EU (được tính bằng tổng sản lượng khai thác và nuôi trồng cộng nhập khẩu, trừ đi xuất khẩu) đã giảm xuống còn 22,89 kg/người . Đây là con số thấp nhất trong một thập kỷ, giảm 3% so với năm 2022. Trong đó, mức tiêu thụ bình quân đầu người đối với thủy sản khai thác tự nhiên là 16,35 kg - cũng là mức đáy trong 10 năm qua; trong khi con số này ở nhóm thủy sản nuôi trồng là 6,53 kg.
Bồ Đào Nha vẫn giữ vững vị trí quốc gia có mức tiêu thụ bình quân đầu người cao nhất châu Âu, đạt 53,61 kg vào năm 2023.
