Công nghệ lõi của hệ thống nuôi tuần hoàn
Blue Aqua, một công ty công nghệ nuôi trồng thủy sản có trụ sở tại Singapore, đang đẩy nhanh tiến độ dự án nuôi cá hồi vân (Rainbow Trout) trong nhà sử dụng hệ thống tuần hoàn nước (RAS) công nghệ cao. Theo kế hoạch, giai đoạn đầu của dự án mang tên Smart Farm này sẽ sớm vận hành. Đây là mô hình nuôi cá hồi vân trong nhà đầu tiên tại Singapore và khu vực Đông Nam Á, được thiết kế chuyên biệt để thích ứng với các loài cá nước lạnh truyền thống trong điều kiện khí hậu nhiệt đới.
Cơ sở hạ tầng cốt lõi là hệ thống nuôi trồng thủy sản tuần hoàn khép kín. Công nghệ này giúp kiểm soát chính xác các chỉ số nhiệt độ và chất lượng nước, đồng thời giảm thiểu tối đa lượng nước ngọt tiêu thụ cũng như ngăn chặn nguy cơ ô nhiễm sinh học từ môi trường bên ngoài. Quy trình xử lý nước trải qua nhiều công đoạn nghiêm ngặt, bao gồm lọc cơ học, lọc sinh học, khử khí carbon dioxide, bổ sung oxy và khử trùng bằng tia cực tím (UV). Nhờ đó, tỷ lệ tái sử dụng nước đạt trên 90%, giảm đáng kể lượng nước thải và kiến tạo môi trường sống ổn định, sạch bệnh cho đàn cá.
Để giải quyết bài toán nhiệt độ, môi trường nước trong bể nuôi luôn được duy trì ổn định ở mức 14-18°C. Hệ thống làm mát tiết kiệm năng lượng được vận hành bởi các máy làm lạnh đệm từ công suất lớn kết hợp với vật liệu cách nhiệt hiệu suất cao. Giải pháp này giúp duy trì vi khí hậu ổn định, đảm bảo điều kiện sinh trưởng tối ưu cho cá hồi vân bất chấp cái nóng nhiệt đới bên ngoài. Đáng chú ý, hệ thống làm mát sử dụng môi chất lạnh thân thiện với môi trường R1234ze, tích hợp bộ điều khiển biến tần và cơ chế truyền động trực tiếp nhằm nâng cao hiệu suất năng lượng và giảm hao mòn cơ học cho thiết bị.
Quy trình khép kín từ con giống đến thương phẩm
Trang trại được quy hoạch theo mô hình khép kín tích hợp, bao gồm đầy đủ các phân khu: ấp trứng, ương dưỡng cá giống, nuôi thương phẩm và chế biến, tạo thành chuỗi giá trị hoàn chỉnh. Các phân khu ấp trứng và ương dưỡng có khả năng cung cấp khoảng 6,2 triệu cá giống mỗi năm (trọng lượng khoảng 50 gram/con). Sau giai đoạn này, cá giống được chuyển sang hệ thống nuôi thương phẩm ModulRAS để đạt kích thước thu hoạch từ 400-600 gram.
Về năng lực sản xuất, khu vực nuôi thương phẩm có công suất thiết kế khoảng 1.025 tấn/năm, trong khi tổng sản lượng dự kiến của toàn dự án có thể đạt mốc 3.000 tấn. Với quy trình thu hoạch tần suất cao, trang trại có khả năng cung ứng ra thị trường khoảng 4,2 tấn cá hồi vân tươi mỗi ngày, đảm bảo nguồn cung liên tục quanh năm. Khu vực nuôi thương phẩm áp dụng cấu trúc bể dòng chảy tuần hoàn với hệ thống vách ngăn di động có thể điều chỉnh linh hoạt theo từng giai đoạn phát triển của cá. Thiết kế này giúp tối ưu hóa không gian mặt nước và nâng cao hiệu quả thu hoạch.
Điểm ưu việt trong quy trình thu hoạch là không cần tháo cạn nước. Cá được vận chuyển bằng hệ thống thủy lực đến các khu vực phân loại, lưu giữ làm sạch và đóng gói. Phương pháp này giúp giảm thiểu tối đa phản ứng stress (căng thẳng) ở cá, đảm bảo chất lượng thịt và duy trì sự ổn định vận hành của toàn hệ thống.
Triển vọng bền vững và an ninh lương thực
Dự án Smart Farm minh chứng cho tính khả thi của công nghệ RAS trong việc nuôi các loài cá ôn đới tại vùng nhiệt đới, đảm bảo năng suất ổn định đi đôi với an toàn sinh học. Sự thành công của mô hình này sẽ góp phần giảm sự phụ thuộc vào nguồn cá nhập khẩu và đánh bắt tự nhiên, cắt giảm lượng phát thải carbon do vận chuyển đường dài, đồng thời cung cấp cho người tiêu dùng sản phẩm cá hồi vân có nguồn gốc xuất xứ minh bạch.
Hiện tại, Blue Aqua đang vận hành thành công một trang trại nuôi tôm siêu thâm canh tại Singapore đạt chứng nhận của Hội đồng Quản lý Nuôi trồng Thủy sản (ASC). Doanh nghiệp này cũng đang có kế hoạch hợp tác với SCD Probiotics để xây dựng nhà máy sản xuất men vi sinh và enzyme. Dự án cá hồi vân dự kiến sẽ tận dụng nền tảng công nghệ và kinh nghiệm quản lý từ mảng nuôi tôm hiện có, qua đó đa dạng hóa nguồn cung thủy sản chất lượng cao cho thị trường nội địa.
