Lễ hội bánh dân gian Nam Bộ 2026: Hương vị nghìn năm kết tinh trong hình hài đất nước

(STNN) – Lễ hội bánh dân gian Nam Bộ lần thứ XIII chính thức được ấn định tổ chức từ ngày 26/4 đến ngày 01/5/2026, hứa hẹn trở thành tâm điểm thu hút du khách trong và ngoài nước khi lần đầu tiên thực hiện mô hình bản đồ Việt Nam từ 103 chiếc bánh pía đặc sản.
le-hoi-banh-dan-gian-can-tho-stnn-2-1773131839.jpg
Ảnh: Facebook "Lễ hội bánh dân gian Nam Bộ".

Biểu tượng của sự gắn kết từ 103 đơn vị hành chính mới

Sức sống của lễ hội năm nay tập trung tôn vinh bánh dân gian Nam Bộ, nơi những nghệ nhân vừa trình diễn kỹ năng nhào nặn vừa kể lại câu chuyện về thổ nhưỡng và sản vật địa phương. Điểm nhấn thị giác mạnh mẽ nhất chính là mô hình bản đồ Việt Nam được kết tinh từ 103 chiếc bánh pía truyền thống - biểu trưng cho 103 đơn vị hành chính cấp xã, phường của thành phố Cần Thơ sau khi triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp.

Việc lựa chọn bánh pía – một sản phẩm đòi hỏi kỹ thuật nướng và xử lý nguyên liệu bột mì, đậu xanh, sầu riêng hết sức khắt khe để tạo hình bản đồ Tổ quốc cho thấy sự kết hợp nhuần nhuyễn nghệ thuật tạo hình và kỹ nghệ ẩm thực. Trong không gian trang trí đậm chất sông nước miệt vườn, bản đồ bánh pía như một lời khẳng định về sự gắn kết không thể tách rời của các địa phương trong cấu trúc quản lý mới. Những chiếc bánh pía nay trở thành những "mảnh ghép văn hóa” tạo nên hình ảnh đất nước.

Sự tỉ mỉ trong việc sắp xếp từng chiếc bánh, phối hợp với các họa tiết sóng nước đặc trưng của vùng hạ lưu sông Mê Kông, tạo nên một tác phẩm nghệ thuật. Thực khách đến đây không đơn thuần để thưởng thức hương vị, mà còn để thấu hiểu câu chuyện về sự chuyển mình của một đô thị loại I trực thuộc Trung ương đang nỗ lực bảo tồn bản sắc giữa dòng chảy hiện đại hóa. Sự kiện cũng cho thấy khả năng thích ứng của các làng nghề truyền thống khi gắn với du lịch và cộng đồng.

Sức mạnh nội tại từ những làng nghề di sản

le-hoi-banh-dan-gian-can-tho-stnn-3-1773131839.jpg
Ảnh: Facebook "Lễ hội bánh dân gian Nam Bộ".

Không chỉ dừng lại ở việc trưng bày, lễ hội năm 2026 còn tái hiện sống động những hoạt cảnh thực hành di sản văn hóa phi vật thể. Làng bánh tráng Thuận Hưng sẽ được đưa vào không gian lễ hội với đầy đủ các công đoạn từ tráng bánh đến phơi bánh dưới ánh nắng tự nhiên. Dưới góc nhìn khoa học, đây là quy trình xử lý nhiệt và độ ẩm tự nhiên cực kỳ thông minh của ông cha ta, giúp bảo quản sản phẩm nông nghiệp trong thời gian dài mà không cần đến hóa chất.

Sự xuất hiện của các nghệ nhân từ Mỹ Lồng, Sơn Đốc với những kỹ thuật làm bánh tráng, bánh phồng trứ danh tạo nên không gian giao lưu văn hóa tại phường Bình Thủy. Hoạt động trình diễn và hướng dẫn trực tiếp cách làm bánh giúp khách tham quan, đặc biệt là thế hệ trẻ và khách quốc tế, hiểu rõ hơn giá trị của nghề thủ công truyền thống. Những công cụ làm bánh truyền thống được trưng bày tại đây như những hiện vật lịch sử kể lại hành trình khai phá vùng đất phương Nam.

le-hoi-banh-dan-gian-can-tho-stnn-1-1773131839.jpg
Ảnh: Facebook "Lễ hội bánh dân gian Nam Bộ".

Với quy mô từ 200 đến 250 gian hàng, lễ hội trở thành không gian giao thương nông sản và đặc sản vùng miền. Việc bố trí khoảng 50 gian hàng dành riêng cho các đối tác quốc tế, cơ quan ngoại giao và doanh nghiệp nước ngoài cho thấy định hướng quảng bá sản phẩm OCOP của Cần Thơ trong việc quốc tế hóa các sản phẩm OCOP. Đây cũng là cơ hội để bánh dân gian tiếp cận tiêu chuẩn an toàn thực phẩm quốc tế, qua đó mở rộng cơ hội xuất khẩu nông sản chế biến của Việt Nam.

Ký ức rực rỡ từ Lễ hội bánh dân gian Nam Bộ 2025

Năm 2025, tại kỳ lễ hội lần thứ XII, tâm điểm là chiếc bánh xèo có chu vi 9 m. Điểm đặc biệt nằm ở phần nhân bánh khi các nghệ nhân đã kết hợp hài hòa giữa vị ngọt của thịt vịt xiêm truyền thống với 100 con tôm hùm Nha Trang cao cấp, tạo nên một trải nghiệm vị giác “độc nhất vô nhị”. Cùng với đó là chiếc bánh chưng khổng lồ lớn nhất khu vực Đồng bằng sông Cửu Long. Với kích thước mỗi cạnh 1,9 m và độ dày gần 1 m, chiếc bánh nặng hơn 30 kg này là thành quả của 20 nghệ nhân làm việc xuyên suốt 24 giờ. Những thành công vang dội của năm 2025 chính là nền tảng vững chắc và là động lực để ban tổ chức năm 2026 tiếp tục sáng tạo nên những mô hình ý nghĩa như bản đồ Việt Nam từ bánh pía, tiếp nối hành trình tôn vinh giá trị nông sản Việt.

KHÁNH LINH